Wprowadzenie    Liturgia słowa    Katecheza    Rozważanie

IV NIEDZIELA ZWYKŁA Rok C (zielony) Nr 6 (31 stycznia 2010)

Katecheza

Św. Agata (ok. 235-251) – arystokratka, dziewica i męczennica

Żyła w III w. po Chrystusie w Katanii na Sycylii. Gdy odeszła z tego świata miała zaledwie 16 lat. Niegdyś należała do szeregu najbardziej popularnych świętych w Kościele katolickim oraz jest jedną z czterech (obok świętych Agnieszki, Cecylii, Łucji) męczennic-dziewic pierwszych wieków chrześcijaństwa, przywoływanych w kanonie Mszy świętej (I Modlitwa Eucharystyczna). Kiedy przyjęła chrzest, swoje życie postanowiła poświęcić Oblubieńcowi, którego wybrała. Ale, jako że była bardzo piękna, inni chcieli, aby zmieniła swoje plany i obrała drogę małżeńską. Nie uszanowano jej wyboru – ten który był w niej „zakochany”, stał się przyczyną brutalnych prześladowań (próbowano zniesławić jej czystość, oddając Agatę do domu publicznego, potem obcięto jej piersi, a na koniec rzucono na rozżarzone węgle). Ostatecznie jednak, to ona zwyciężyła, zdobywając wieniec męczeństwa.
I choć zapewne nie jest to nigdzie zapisane, to św. Agatę można by ogłosić wzorem wytrwałości i radykalizmu – raz wybrawszy Chrystusa i Jemu się poświęciwszy, nigdy nie cofnęła swojej decyzji, obracając się wstecz (por. Łk 9,62), nawet kiedy wystawiano ją na próbę lub przyszło jej zapłacić cenę najwyższą. Historia lubi się powtarzać – siedemnaście wieków później, w małej wiosce pod Tarnowem, 17-letnia Karolina także odda życie, męczeńsko broniąc czystości, którą ofiarowała swojemu Oblubieńcowi – Chrystusowi. Te dwie młode kobiety świadczą o sile świętości, o tym, że obok świętych nie przechodzi się obojętnie, a ich oprawcom pozostaje już tylko przemoc, by zagłuszyć tę siłę, ale na krótko, bowiem jest to głos, którego moc zaczyna wybrzmiewać z chwilą męczeństwa.
Warto wspomnieć, iż w dniu wspomnienia Agaty (5 lutego) święcimy w kościołach chleb, wodę i sól, które nasze domostwa mają uchronić od żywiołu ognia. Ta tradycja to najprawdopodobniej nawiązanie do interwencji Świętej, która miała polegać na uchronieniu Katanii od zniszczenia przez wulkan Etna. Pewnie też z tego powodu – jak zauważa ks. Wincenty Zaleski – do naszego języka weszły powiedzenia: „Chleb i sól św. Agaty strzeże chaty” albo „Gdzie św. Agata, bezpieczna tam chata”. Bogate w symbolikę są obrazy z jej wizerunkiem częstokroć ukazujące narzędzia, za pomocą których zadawano jej tortury albo przedstawiające obcięte piersi na misie. Dlatego św. Agata patronuje kobietom karmiącym oraz borykającym się z chorobami piersi. Jej wstawiennictwa przyzywają również ludwisarze.

Ryszard Paluch